Categories
Hartklop

Bou en handhaaf gesonde grense in jou verhoudings

“Boundaries define us. They define what is me and what is not me. A boundaryshows me where i end and someone else begins, leading me to a sense of ownership. Knowing what I am to own and take responsibility for gives me freedom.

En Hy het uit een bloed al die nasies van die mensdom gemaak om oor die hele aarde te woon, terwyl Hy vooraf bepaalde tye en die grense van hulle woonplek vasgestel het, (Acts 17:26) 

Vanaf die vroegste tye af, leef groeperinge van mense binne bepaalde grense. Ons lees van nasies se bepaalde grense alreeds in Gen 10:19, en spesifiek Nimrod se ryk.  Vandag leef ons in ‘n meer pluralistiese samelewing waar mense probeer om grense te vervaag, of te verwyder. Verwydering van grense het bepaalde voordele maar ook verseker nadele. Ek staan verstom in ons werk in plakkerskampe, om te sien hoe vinnig ‘n nuwe plakker ‘n heining oprig nadat hy die slaapstruktuur opgerig het. Die mense hou dan ook gewoonlik dit baie netjies en skoon binne hulle bepaalde heining. Ons as mens weet inherent om onsself te beveilig met heinings, ons merk te maak, territoriaal ons area en eienaarskap af te baken. Die probleem is ons sukkel om grense te stel teenoor mense!

Jy het net mag en gesag binne jou bepaalde grens. Die teendeel sal dan ook waar wees, waar jy nie jou grense ooreengekom het nie, is daar dus chaos, twis en stryery.  Iemand wat weet hoe om duidelike grense te stel ten opsigte van hulle tyd, geld en betrokkenheid spreek van emosionele volwassenheid. 

Boundaries define us. They define what is me and what is not me. A boundaryshows me where i end and someone else begins, leading me to a sense of ownership. Knowing what I am to own and take responsibility for gives me freedom. 

Henry Cloud 

Die probleem is, dat nie almal daarvan hou dat daar grense gestel word nie. Sommige mense voel dit perk hulle vryheid in. Die persoon wat die grense stel word gesien as onbeskof, self-geldend en selfsugtig. Ons wil nie aanstoot gee nie, daarom stel ons nie grense nie. Die gevolg is egter dat baie meer mense aanstoot neem as gevolg van die gebrek van grense, omdat almal nie dieselfde waardes, gedrag of werkwyses het nie. Omdat ons nooit grense gestel het nie, voel ons misbruik, oorwerk, en oorrompel deur ongevraagde inmenging, hulpverlening en opinies.  

Buskruit wat aangesteek word ontplof met baie rook en ‘n groot slag, maar kruit wat beperk en begrens word binne in ‘n koeël kan ‘n baie verder afstand teen hoë spoed beweeg.  In antieke tye  is riviere as grens gebruik, later paaie, later kartering met merkers. Wanneer ons ‘n pad bou, moet jy randstene invoeg, anders spoel die pad weg. As hierdie grense noodsaaklik is vir hoe ons grond en eienaarskap bestuur, dan is dit ook netso wesenlik belangrik vir hoe ons verhoudinge bestuur.  

Wanneer ons trou, bou ons ‘n baie definitiewe grens teenoor alle vorige verhoudings, vriendskappe en familie se betrokkenheid in ons lewens. “Daarom sal die man sy vader en moeder verlaat en sy vrou aankleef. En hulle sal een vlees wees.” (Gen 2:24) Dit beteken na jou huwelikseremonie en bevestiging van julle verbond voor God en getuies, moet daar nou grense gestel word. Ouers het nie meer dieselfde rol en invloed in hulle kinders se lewe nie. Die man word die nuwe hoof van die gesin, en alhoewel hy in nederigheid vir advies of hulp kan vra, moet hy nou sy eie besluite neem. Die ouers is nie meer verantwoordelik vir die kinders se versorging nie. Daarom was daar tydens die kontrak fase, sekere praktiese aspekte van werk, verblyf en inkomste onderhandel.  Die man en vrou moet aanmekaar kleef, dit impliseer ‘n skeiding van die ouers.  (LEAVING and CLEAVING) [1] Die kinders moet emosioneel, finansieel en fisies losmaak van die ouers, om in besonder mekaar volkome te kan aankleef. Wanneer een van die kinders nog hulle ouers aankleef, kan die huwelik nie verdiep in hulle eie verbondenheid nie.  Natuurlik is daar respek en eerbied vir die rol van die ouers, maar binne bepaalde grense. 

Daar behoort ook duidelik grense te wees tussen die ouers se tyd, besittings, rolle en die kinders in die huis. Almal kan nie net kom en gaan, en maak soos hulle wil nie, iemand in die gesin gaan daaronder ly.  

  1. Onderhandel en bespreek die daarstelling van grense saam, sonder emosie. Wees prakties, en spesifiek. Noem bedrae, ure en plekname. Stel fisiese bakens. Hierdie kamer is buite perke tussen hierdie bepaalde ure. Wat is die uitsonderings? 
  2. Onderskei wanneer skuldgevoelens, manipulasie en dreigemente gebruik word om grondgebied te verower. Oorloë gebeur wanneer ‘n sterker nasie die swakker nasie se grond wil bekom. Daar behoort vreedsaam onderhandel te word, om ‘n wen-wen oplossing te kry, waarby alle party te vrede is.  
  3. Weet wat is jou grense: Ons kan nie alles doen vir almal nie. Ons het almal verskeie beperkinge en grense met betrekking tot ons energie, tyd, en geld. Ons het emosionele en intellektuele, vaardigheid beperkinge. Ek is vir my self verantwoordelik, en moet daarom onderhandel met die mense om my, wat elkeen se bepaalde grense is om ‘n wederkerige kompromie te eerbiedig. Dit beteken ek moet ook die mense om my se beperking ken. 
  4. Ons hoef nie te verbintenisse te maak met mense wat nie dieselfde waardes as ons het nie. Ons behandel alle mense met respek, en eerbied, maar nie almal is ons hartsvriende nie.  Indringers met verskuilde selfsugtige agendas, versteur die vrede. Ons moet veg om almal in die gesin se keuse van verbintenisse sorgvuldig te kies volgens die waardes van die bepaalde gesin. Behou die eenheid van die gesin.  
  5. Ons het altyd ‘n keuse. Ons is verplig om niks te doen, waartoe ons nie instem nie.  Jy kan kies, en vir ‘n persoon dit reguit stel hoe die persoon met jou moet handel. Dis soos ‘n sake kontrak, vir ons om met mekaar saam te werk stem ons in tot hierdie bepaalde betalings terme en dienslewering standaarde. Indien dit nie nagekom word nie. Kan ons nie voortaan besigheid doen nie. 

Vir meer inligting oor grense sien Henry Cloud se boek, en webtuiste. [2]


[1] Walk through the Bible Biblical portrait of Marriage https://www.youtube.com/watch?v=Cs4D8h-kFGY

[2] https://www.boundaries.me 
Boundaries Updated and Expanded Edition: When to Say Yes, How to Say No To Take Control of Your Life
by HarperCollins Publishing
Learn more: https://www.amazon.com/dp/B06XFKNB2Y/ref=cm_sw_em_r_mt_dp_U_MP9fFb470PTXS